De aanhoudende krappe arbeidsmarkt dwingt werkgevers niet alleen om naar nieuwe mensen te zoeken, maar vooral om beter te kijken naar de skills van de mensen die al binnen zijn. Waar de afgelopen jaren vooral werd ingezet op werving, verschuift de aandacht naar behoud, ontwikkeling en het anders organiseren van werk.
Hoe houd je medewerkers gezond, vaardig en betrokken, en hoe zet je hun kwaliteiten strategisch in voor het werk van morgen? Dat blijkt uit het HR-Trendonderzoek 2026 van Berenschot, waaraan ruim 900 HR-professionals deelnamen.
De verschuiving is zichtbaar in de HR-prioriteiten van 2026. Werving en selectie staat niet meer in de top drie, maar op plek vijf. Voor 2027 verwachten respondenten dat werving en selectie buiten de top vijf valt. De top drie van HR-prioriteiten bestaat dit jaar uit inzetbaarheid, vitaliteit en verzuim, leren en ontwikkelen en strategische personeelsplanning.
Van functiegericht naar skillsgericht organiseren
Volgens Berenschot vereist de nieuwe arbeidsmarktrealiteit een andere manier van kijken naar werk. De vraag is niet meer alleen hoe werkgevers nieuwe mensen aantrekken, maar hoe zij mensen gezond, vaardig en betrokken houden. En hoe zij het werk anders kunnen organiseren zodat het past bij de kwaliteit van de mensen die er al zijn.
Dat vraagt volgens Berenschot om een omslag van functiegericht naar skillsgericht organiseren. “Veel organisaties zijn nog ingericht rond functies, functiehuizen en vaste loopbaanpaden”, zegt Francel Vos, gespecialiseerd in skillsgericht organiseren bij Berenschot.
“Wie alleen in functies denkt, ziet vaak niet wat mensen nog meer kunnen. De vraag moet zijn: welke ambities hebben we, wat moeten we doen om die te realiseren, welke skills zijn daarvoor nodig en hoe kunnen we die beter benutten of ontwikkelen? Daarin verschuift strategische personeelsplanning van het kijken naar benodigde functies naar de skills die nodig zijn om het werk ook in de toekomst gedaan te krijgen.”
Nog weinig AI in strategische personeelsplanning
Meer dan de helft van de organisaties noemt het plannen van benodigde skills en toekomstige competenties als belangrijk doel. Daarbij worden samenwerking, sociale vaardigheden en wendbaarheid als belangrijkste competenties genoemd.
Opvallend is dat AI wel op de radar staat, maar nog beperkt wordt meegenomen in strategische personeelsplanning. “AI wordt nu vaak praktisch ingezet, bijvoorbeeld om processen efficiënter te maken”, zegt Chiara Kieft (zie foto), lid van het managementteam bij Berenschot.
“Maar technologie verandert ook het werk zelf en daarmee de vaardigheden die medewerkers nodig hebben. Organisaties die skillsgericht kijken naar werk, kunnen sneller inspelen op ontwikkelingen die nog niet allemaal zeker zijn. Juist die vertaling hoort thuis in strategische personeelsplanning.”
Vaker investeren in behoud en ontwikkeling
Op nummer één in de lijst van HR-prioriteiten staat ‘inzetbaarheid, vitaliteit en verzuim’.
Volgens Kieft is dat veelzeggend. “Dit thema staat niet langer vooral voor preventie van uitval, burn-out of fysieke klachten. Het wordt steeds meer onderdeel van aantrekkelijk werkgeverschap: zorgen dat medewerkers gezond, gemotiveerd en met plezier kunnen blijven werken. Juist in een krappe arbeidsmarkt is dat een voorwaarde om mensen te behouden.”
Daarmee laat het onderzoek zien dat organisaties in tijden van krapte vaker kiezen voor investeren in behoud en ontwikkeling van huidige medewerkers. De meest genoemde aanpak is het zelf verder opleiden van medewerkers.
Bijna zeven op de tien respondenten (67%) noemt dit als maatregel. Daarnaast zet 47% in op het beperken van uitstroom door werk te maken van motivatie en betrokkenheid van medewerkers.
“De volgende uitdaging is om die inspanningen zichtbaar te laten bijdragen aan de doelstellingen van de organisatie. Leren en ontwikkelen renderen pas echt wanneer ze direct worden gekoppeld aan organisatiedoelen en wanneer de opbrengst zichtbaar en meetbaar wordt gemaakt”, besluit Chiara Kieft.
LEES OOK:
Per 1 januari 2027 moeten werkgevers aantonen dat ze gelijk werk gelijk belonen. Wat betekent dit concreet voor jouw organisatie? In deze live online training leer je de nieuwe verplichtingen, rapportage-eisen en hoe je een praktisch plan van aanpak opstelt.
