In het coalitieakkoord 2026-2030, getiteld Aan de slag, krijgt Leven Lang Ontwikkelen (LLO) dan ook een centrale rol in het versterken van de arbeidsmarkt. Door mensen zich blijvend te laten ontwikkelen, wil het kabinet onder meer de werkgelegenheid en inzetbaarheid vergroten en personeelstekorten aanpakken.
De ambitie is duidelijk. Maar tussen ambitie en uitvoering zit voor veel organisaties nog een flinke uitdaging. Want hoe organiseer je leren en ontwikkelen op een manier die werkbaar, schaalbaar én betaalbaar is? En welke rol speelt HR daarin?
Van opleidingsbudget naar strategische ontwikkeling
Strategisch L&D begint niet bij de vraag welke opleiding iemand wil volgen, maar bij de vraag welke vaardigheden de organisatie nu en in de toekomst nodig heeft. Zo wordt leren en ontwikkelen onderdeel van de bedrijfsstrategie en de dagelijkse bedrijfsvoering.
Nederlandse werknemers leren bovendien op veel verschillende manieren. Volgens de Monitor Leercultuur 2025 volgde 54 procent van de werknemers in 2024 een formele opleiding of cursus, terwijl 87 procent informeel leerde van collega’s, leidinggevenden, klanten en/of dagelijkse taken. Dat laat zien dat ontwikkeling zich niet beperkt tot het volgen van een training. De vraag is daarom niet alleen wat iemand moet leren, maar ook welke vorm van ontwikkeling het beste past bij de medewerker, het werk en het organisatiedoel. (SER & TNO, 2025).
Volgens Thomas Mulder, voormalig CHRO van VodafoneZiggo en sinds 2025 CEO van Archipel Academy, begint de oplossing niet bij méér opleidingen aanbieden, maar bij betere keuzes maken.
Die omslag vraagt om een andere kijk op LLO. Welke vaardigheden heeft de organisatie over drie of vijf jaar nodig? Welk talent is al aanwezig? En welke ontwikkeling helpt medewerkers én de organisatie vooruit? De SER benadrukt in 2026 het belang van een skillsgerichte arbeidsmarkt, waarbij niet alleen functies en diploma’s tellen, maar ook kennis, vaardigheden, ervaring en talenten (SER, 2026).
In de praktijk betekent dat een verschuiving in de manier waarop organisaties leren en ontwikkelen organiseren:
| Traditioneel leren | Leven Lang Ontwikkelen |
| Losse opleidingsaanvragen | Gerichte ontwikkelpaden |
| Denken vanuit functies | Denken vanuit vaardigheden |
| Reageren op een actuele opleidingsbehoefte | Vooruitkijken naar benodigde vaardigheden |
| Vast opleidingsaanbod | Flexibel aanbod dat aansluit op ontwikkelbehoeften |
| Leren als kostenpost | Leren als strategische investering |
| Focus op deelname en opleidingsuren | Focus op ontwikkeling, toepassing en resultaat |
Van aanbod naar gerichte ontwikkeling
De volgende stap is om strategische ontwikkeldoelen te vertalen naar de praktijk van medewerkers. Want als duidelijk is welke vaardigheden de organisatie nodig heeft, volgt de vraag: wat betekent dat voor individuele medewerkers en welke ondersteuning past daarbij?
Thomas: “Talentontwikkeling is een typisch voorbeeld van iets dat erg belangrijk is, maar waarbij de urgentie om vandaag te beginnen niet altijd gevoeld wordt.”
Niet iedere ontwikkelvraag vraagt om dezelfde aanpak. Soms is een opleiding passend, maar ontwikkeling kan ook plaatsvinden via coaching, leren op de werkvloer, feedback, een tijdelijk project of begeleiding door een ervaren collega. De juiste interventie sluit aan bij de medewerker, het werk én het organisatiedoel.
Maak ontwikkeling inzichtelijk
Als L&D strategischer wordt, neemt ook de behoefte aan inzicht toe. Welke skills zijn al aanwezig? Waar ontstaan tekorten? En leidt een interventie daadwerkelijk tot toepassing in het werk?
Een training gevolgd hebben is nog geen bewijs van impact. Kijk daarom niet alleen naar deelname, kosten of opleidingsuren, maar ook naar leerresultaat, toepassing en relevante organisatieresultaten. Data kunnen helpen om verbanden zichtbaar te maken, maar een daling in verzuim of stijging in performance is niet automatisch het gevolg van een leerinterventie.
“HR kan pas strategische waarde koppelen aan L&D als ze in staat is om de impact inzichtelijk te maken en te verbinden met organisatiedoelstellingen,” aldus Thomas.
Dat deze aanpak ook in de praktijk werkt, laat Kindergarden zien. De kinderopvangorganisatie heeft 72 vestigingen en 2.300 medewerkers. Samen met Archipel Academy bouwde Kindergarden een persoonlijke leeromgeving waarin functiegericht leren, onboarding en certificering samenkomen. Op het platform staan inmiddels 290+ leermodules, opgebouwd uit eigen en externe content.
Het actieve gebruik van het leerplatform steeg binnen anderhalf jaar van 65 naar 80 procent. Kindergarden kreeg daarnaast meer inzicht in certificeringen, verplichte trainingen en ontwikkelbehoeften. Daarmee wordt leren beter schaalbaar georganiseerd en kunnen medewerkers makkelijker toegang krijgen tot relevante ontwikkeling.
Zoals Michelle Kromojahjo, Adviseur Leren & Ontwikkelen bij Kindergarden, het verwoordt: “De kracht zit in het zelf maken van content, het vertalen naar de praktijk en de herkenbaarheid voor onze medewerkers.”
Van ambitie naar uitvoering: drie vragen voor HR
De vertaling van beleid naar praktijk begint niet met een nieuw systeem of extra opleidingsbudget. Volgens Thomas draait het vooral om drie vragen.
1.Welke vaardigheden heeft onze organisatie straks nodig?
Vertaal organisatiedoelen naar vaardigheden die de komende jaren nodig zijn. Denk niet alleen in functies, maar vooral in wat medewerkers daadwerkelijk moeten kunnen.
2.Welke ontwikkeling past bij medewerker én organisatie?
Breng in kaart wat mensen al kunnen, waar ontwikkelkansen liggen en welke kennis dreigt te verdwijnen. Kies vervolgens de passende interventie: een opleiding, coaching, een project, feedback of leren op de werkvloer.
3.Weten we wat leren oplevert?
Meet niet alleen deelname, maar ook leerresultaat, toepassing en relevante organisatieresultaten. Zo wordt L&D onderdeel van de bedrijfsstrategie, in plaats van alleen een uitvoerend HR-proces.
Nieuwsgierig naar meer? Kom naar HR Day 2026
Tijdens HR Day 2026 verzorgt Thomas Mulder de interactieve sessie ‘Van regeerakkoord naar werkvloer: hoe organiseren we Leven Lang Ontwikkelen?‘. Aan de hand van praktijkvoorbeelden verkent hij hoe HR ontwikkeling kan verbinden aan organisatiedoelen en welke keuzes organisaties vandaag al kunnen maken om LLO werkbaar, schaalbaar en betaalbaar te organiseren.
Op HR Day (donderdag 29 okt) komen kennis, inspiratie en ontmoeting samen. Ontdek de laatste ontwikkelingen in HR, van AI en strategie, organisatie- en talentontwikkeling, tot en met employee experience. Ontmoet 300+ HR-professionals en doe nieuwe inzichten op.
Gerelateerd
Per 1 januari 2027 moeten werkgevers aantonen dat ze gelijk werk gelijk belonen. Wat betekent dit concreet voor jouw organisatie? In deze live online training leer je de nieuwe verplichtingen, rapportage-eisen en hoe je een praktisch plan van aanpak opstelt.
