Donker ontvangt daarom een schadevergoeding van 400.000 euro en het museum moet een rectificatie publiceren.
Donker werd in juli 2025 ontslagen na een intern onderzoek naar haar functioneren, nadat zij eerder op non-actief was gesteld vanwege zorgelijke meldingen.
Berichten in de Volkskrant over een vermeende giftige werkomgeving en angstcultuur speelden mogelijk een belangrijke rol bij haar ontslag.
De Raad voor de Journalistiek had deze berichtgeving eerder al bekritiseerd vanwege het gebruik van niet-controleerbare en tendentieuze anonieme bronnen.
Interne onderzoek onvoldoende volgens de rechter
De rechter oordeelde dat het interne onderzoek van de raad van toezicht onvoldoende was qua onafhankelijkheid, zorgvuldigheid en objectiviteit.
Ook het latere cultuuronderzoek schoot tekort, omdat medewerkers met positieve ervaringen over Donker niet werden gehoord.
Wel erkent de rechter dat Donker een directieve leiderschapsstijl had, de werkdruk hoog was en sommige medewerkers moeite hadden met haar voortvarende aanpak.
Donker reageerde opgelucht op de uitspraak en stelde dat alle beschuldigingen tegen haar zijn weerlegd. Het Nederlands Fotomuseum heeft aangekondigd later inhoudelijk te reageren.
Gebrek aan specifieke kennis bij onderzoek
De kritiek van de rechter op het interne onderzoek na meldingen over grensoverschrijdend gedrag staat niet op zichzelf.
Regeringscommissaris Mariëtte Hamer concludeerde in mei dit jaar dat onderzoek naar grensoverschrijdend gedrag in Nederland te wensen overlaat.
Het gaat volgens haar nu te vaak mis, vooral omdat de onderzoekers specifieke kennis ontberen en er te weinig toezicht is.
Ze kwam met dertig adviezen om de kwaliteit van zulke onderzoeken te verbeteren. Waaronder: een opleiding tot geregistreerd onderzoeker en verplichte nascholing, een nieuwe organisatie die toezicht houdt en sancties op kan leggen en de mogelijkheid van een cultuuronderzoek en mediation in plaats van persoonsgericht onderzoek.
Geen gedragscode ongewenst gedrag
Eerder deze maand informeerde minister Thierry Aartsen van Werk en Participatie de Tweede Kamer in een brief over arbeidsomstandigheden dat het kabinet afziet van een preventieve maatregel tegen grensoverschrijdend gedrag.
De wettelijke verplichting voor een gedragscode ongewenst gedrag komt er niet om extra administratieve lasten te voorkomen.
Daarnaast kan volgens de minister ‘uit bestaande cijfers (NEA en WEA) niet causaal aangetoond worden dat een gedragscode ongewenst gedrag terugdringt’. “Er zijn wel aanwijzingen dat gedragscodes kunnen bijdragen aan het terugdringen van ongewenst gedrag. Daarmee hoeft een dergelijke code echter niet direct wettelijk te worden verplicht. Dit kabinet en uw Kamer hebben juist een duidelijke ambitie uitgesproken om regeldruk meetbaar te verminderen.”
De bestaande Arbowet verplicht werkgevers wel om te zorgen voor een veilige werkomgeving en werknemers te beschermen.
Gerelateerd
Per 1 januari 2027 moeten werkgevers aantonen dat ze gelijk werk gelijk belonen. Wat betekent dit concreet voor jouw organisatie? In deze live online training leer je de nieuwe verplichtingen, rapportage-eisen en hoe je een praktisch plan van aanpak opstelt.
