Zeven op de tien Nederlandse werknemers maken zich zorgen over de gevolgen van kunstmatige intelligentie voor hun baan. Daarnaast verwacht 62 procent dat AI binnen vijf jaar tot baanverlies kan leiden.
Dat blijkt uit een onderzoek van Rechtsbijstandverzekering.nl onder 1.500 respondenten.
In het onderzoek denkt 69 procent van de werknemers dat kunstmatige intelligentie hun werkzaamheden gedeeltelijk of volledig kan overnemen. Vooral jongere werknemers maken zich zorgen over de invloed van AI op hun toekomst.
De uitkomsten sluiten thematisch aan bij eerder onderzoek van het CBS, waaruit blijkt dat een aanzienlijk deel van de Nederlandse beroepsbevolking verwacht dat AI werkzaamheden kan overnemen.
Werknemers vrezen meer arbeidsconflicten
Volgens de enquête verwacht 72 procent van de werknemers dat AI tot meer conflicten tussen werkgevers en werknemers leidt. De zorgen hebben onder meer betrekking op reorganisaties, ontslag, veranderende functies en onzekerheid over arbeidsvoorwaarden.
Meer behoefte aan juridische bescherming
Uit het scenario komt naar voren dat 64 procent van de werknemers een rechtsbijstandverzekering met dekking voor werk en inkomen belangrijker vindt door de opkomst van AI.
Ook blijkt uit de antwoorden dat 60 procent onvoldoende bekend is met de eigen rechten bij ontslag als gevolg van automatisering.
AI is op zichzelf geen ontslaggrond
Werkgevers kunnen werknemers niet zomaar ontslaan omdat AI hun werkzaamheden kan overnemen. Bij een reorganisatie of bedrijfseconomisch ontslag gelden wettelijke regels en moet onder meer worden gekeken naar mogelijkheden voor herplaatsing.
De juridische gevolgen hangen af van wat er met het werk verandert. Als arbeidsplaatsen vervallen door de invoering van AI, moet de werkgever de bedrijfseconomische noodzaak onderbouwen en onderzoeken of werknemers kunnen worden herplaatst, eventueel na scholing.
Alleen de constatering dat AI bepaalde taken kan uitvoeren, is niet voldoende. De werkgever moet AI als reden ontslag juridisch goed inkleden met zorgvuldige onderbouwing.
Lees hiervoor: AI is op zichzelf geen ontslaggrond: breng eerst in kaart wat AI echt verandert
LEES OOK:
E-learning over ontslagrecht in de HR-praktijk, geleid door arbeidsrechtexpert Petra Kroon. Leer zelfverzekerd handelen in ingewikkelde ontslagsituaties, zoals reorganisaties.
Wat doe je als een medewerker niet goed functioneert en welke vormen van verlof zijn er? Wil je je kennis up-to-date houden? Volg deze training en leer in twee ochtenden alle ins en outs over arbeidsrecht in de dagelijkse HR-praktijk.
