‘Culture eats strategy for breakfast’, stelde managementgoeroe Peter Drucker. Een uitspraak die suggereert dat cultuur doorslaggevend is voor succes, omdat die bepaalt hoe strategie tot leven komt. Zonder een cultuur die verandering draagt, strandt zelfs het beste plan.
Maar L&D-expert Jeanne Bakker ziet het anders: “Laat cultuur en strategie samen ontbijten. Ze kunnen niet zonder elkaar. Cultuur is cruciaal, maar alleen in samenhang met strategie en processen ontstaat echte impact.”
Zo’n achttien jaar geleden richtte zij Brain Bakery op, een trainingsbureau voor maatwerk leertrajecten rond leiderschap, sales en klantgerichtheid. Haar missie: ‘No more boring learning’. “De markt wordt overspoeld door goedbedoelende trainers, ineffectieve leermethoden en verouderde modellen en theorieën. Wij ontwerpen trainingen die inspireren, motiveren en meetbaar resultaat opleveren.” Met 12 collega’s en zo’n 150 opgeleide ‘Brainiacs’, die het 12-daagse train-de-trainer-programma hebben gevolgd, groeit die aanpak gestaag.
Jeanne studeerde Psychologie en Opleidingskunde, behaalde een MBA aan Harvard Business School, en stond al op haar 24e voor internationale groepen. In 2020 werd ze uitgeroepen tot L&D Person of the Year en in 2023 tot Thoughtleader in L&D. Ze is daarnaast auteur en maker van de podcasts No More Boring Learning (voor trainers en L&D-professionals) en For Hungry Minds (voor iedereen die slimmer wil groeien). Op donderdag 29 oktober geeft ze de sessie “Designing Growth: Ontwerp een verbonden werkcultuur” tijdens HR Day 2026.
Werkcultuur onder druk
“Organisatiecultuur is wat mensen bindt, de olie of het cement”, zegt Jeanne. “Het geeft kleur aan hoe we werken, samenwerken en presteren.” Door trends als remote werken, digitalisering, individualisering, uitstroom en hogere werkdruk staat die cultuur onder druk: de verbinding neemt af, verschillen groeien en continuïteit komt in het gedrang.
Tegelijk worstelen organisaties met het binden van nieuwe generaties én het behouden van kennis nu ervaren krachten met pensioen gaan. “Cultuur is geen nice to have”, benadrukt Jeanne. “Het zit in waarden, gedrag en ongeschreven regels en bepaalt direct prestaties en samenwerking. Een sterke cultuur vergroot werkplezier, verlaagt verzuim en uitstroom, en stimuleert productiviteit. Bij een sterke organisatiecultuur neemt de kans op stomme fouten maken af en de kans op slimme fouten – wat nodig is voor verbetering en innovatie – juist toe.”
Cultuur is niet soft
Alle reden dus om te investeren in een verbonden werkcultuur. Maar hoe? Volgens Jeanne ligt daar een sleutelrol voor HR. “HR zit op het snijvlak van mensen, gedrag en systemen en is daarmee bij uitstek de aanjager en bewaker van cultuur. Al hoort dit thema eigenlijk bij het hele MT. Zonde dat cultuur nog vaak als ‘soft’ wordt gezien, want het is juist keihard: je kunt het actief beïnvloeden, meten en bijsturen.”
In de praktijk gebeurt dat nog te weinig, stelt zij. “Uit recent onderzoek van Harvard University naar de benodigde randvoorwaarden voor innovatie blijkt niet psychologische veiligheid doorslaggevend, maar intolerantie voor onderprestatie. Maak het normaal om elkaar aan te spreken als iemand een zes levert waar een negen mogelijk is. Werk aan een cultuur dat je met behoud van een goede relatie over de as van het werk de scherpte op kunt zoeken met elkaar.”
HR Day 2026 op donderdag 29 okt draait om ‘The Design of Work’: hoe je werk toekomstbestendig en mensgericht kunt inrichten. Met o.a. CHRO of the Year Edyta Jakubek, teamcoach Tica Peeman en L&D-expert Jeanne Bakker. Ontmoet 300+ HR-professionals en doe nieuwe inzichten op.
Om een verbonden werkcultuur te creëren, moeten mensen zich vooral gehoord en gezien voelen. Maar hoe pak je dat aan? Jeanne, die werkt voor organisaties als McDonald’s, de Politie, Hornbach en de Gemeente Den Haag, deelt haar belangrijkste do’s en don’ts.
Don’ts
Dit moet je in ieder geval niet doen:
- Geen opvolging geven aan uitkomsten van een medewerkerstevredenheidsonderzoek
“Vaak worden ellelange vragenlijsten uitgezet, maar zonder terugkoppeling of concrete acties schiet je jezelf in de voet.” - Collega’s ‘medewerkers’ of – nog erger – ‘personeel’ noemen
“Taal laat zien hoe je naar elkaar kijkt. Wie zich boven anderen plaatst, vergroot juist de afstand.”
Do’s
Dit is wat je juist wel moet doen om een verbonden werkcultuur te creëren:
- Laat mensen progressie ervaren
“Dit doe je bijvoorbeeld met rituelen. Als bij ons een collega een eerste training geeft, noemen we dat een première en wordt dit ook zo gevierd. Dat geeft veel positieve energie.” - Stimuleer autonomie en geef keuzevrijheid
“Wij deden een keer een proef bij ING en gaven ze keuze in de prijs die ze bij een activiteit konden winnen. De winnaar kreeg een maaltijd van zijn of haar favoriete restaurant thuisbezorgd ‘s avonds. Dat werd heel goed ontvangen.” - Handel naar je purpose
“Stel vragen als: waarom werk je hier? Waar kan ik je ’s nachts voor wakker maken? Wat zijn je plannen voor de toekomst? En speel hierop in. Zo wakker je het vuur aan.” - Personaliseer met AI
“Als iemand mij tegenwoordig een mail stuurt, laat ik AI research doen naar deze persoon. Bijvoorbeeld: Waar heeft die persoon het zoal over op LinkedIn? Die informatie wordt binnen een minuut naar mij gemaild, waardoor ik mijn antwoord veel persoonlijker kan maken.” - Organiseer Townhalls
“Schenk als leidinggevende koffie en maak een praatje met je collega’s als ze op dinsdag weer naar kantoor komen. Of organiseer een loterij wie er die dag aan mag schuiven tijdens de lunch bij de directie. Zo hoor je wat er echt leeft binnen de organisatie.” - Zorg voor Frontline Obsession
“De CEO van Vebego, de facilitair dienstverlener waar niet geheel toevallig de CHRO of the Year 2024 werkt, stond tijdens Koningsnacht bijvoorbeeld zelf treinen schoon te maken met zijn collega’s. En de baas van Shopify handelt nog steeds met enige regelmaat zelf tickets af. Laat jezelf zien op de werkvloer, dat werkt echt.”
Jeanne sluit af met een laatste tip: “Doe vaker iets voor een ander. Een act of kindness is altijd een goed idee, maar het is ook een ongelofelijke cultuurbeïnvloeder. Het is de enige legale drugs waarvan beide partijen high worden.”
LEES OOK: Van afwachten naar aanpakken: zo maak je eigenaarschap onderdeel van je organisatiecultuur
HR Day 2026 op donderdag 29 okt draait om ‘The Design of Work’: hoe je werk toekomstbestendig en mensgericht kunt inrichten. Met o.a. CHRO of the Year Edyta Jakubek, teamcoach Tica Peeman en L&D-expert Jeanne Bakker. Ontmoet 300+ HR-professionals en doe nieuwe inzichten op.
In deze training ligt de nadruk op de slimme inzet van GenAI als ondersteunende kracht, mét oog voor de menselijke kant van verandering. Na deze dag beschik je over een heldere roadmap waarmee jouw organisatie AI-gedreven innovatie duurzaam kan realiseren en verankeren in de praktijk.
