Je hebt de perfecte kandidaat gevonden. Het contract is getekend, de eerste werkdag staat gepland en iedereen is enthousiast. Maar een paar maanden later zegt diezelfde medewerker alweer op. Hoe kan dat? De vier psychologische basisbehoeften en hoe deze te vervullen.

Het vertrek van een nieuwe medewerker komt voor organisaties vaak als een verrassing.

Toch ontstaat de twijfel om te vertrekken meestal niet van de ene op de andere dag.

Juist tijdens de eerste maanden ontdekken medewerkers of hun verwachtingen overeenkomen met de werkelijkheid.

Want nieuwe medewerkers aantrekken is één ding. Zorgen dat ze willen blijven, daar begint het pas echt

De eerste 100 dagen zijn daarom een belangrijke periode. Niet alleen om iemand goed in te werken, maar vooral om ervoor te zorgen dat iemand zich verbonden, gewaardeerd en gemotiveerd voelt.

Want een warm welkom is mooi. Maar wat zorgt ervoor dat medewerkers ook daadwerkelijk willen blijven?

Motivatie begint bij vier psychologische basisbehoeften

Bij Welder kijken we vanuit de wetenschap naar wat medewerkers motiveert. Daarbij staan vier psychologische basisbehoeften centraal: autonomie, competentie, binding en rechtvaardigheid.

Deze behoeften vormen de basis voor duurzame motivatie en werkgeluk. Wanneer medewerkers voldoende ruimte ervaren om zelf keuzes te maken, zich kunnen ontwikkelen, zich onderdeel voelen van een team en eerlijk worden behandeld, draagt dat bij aan hun motivatie en betrokkenheid.

En dat begint niet pas na het eerste functioneringsgesprek, maar vanaf dag één.

Waar gaat het in die eerste 100 dagen dan vaak mis?

1. Geen ruimte voor eigen initiatief (autonomie)

Nieuwe medewerkers komen vaak vol enthousiasme binnen. Ze hebben ideeën, willen bijdragen en laten graag zien wat ze kunnen.

Maar wat gebeurt er als ze vervolgens alleen maar instructies moeten opvolgen? Als iedere beslissing eerst moet worden goedgekeurd en er nauwelijks ruimte is voor eigen inbreng?

Dan kan dat enthousiasme snel afnemen.

Wat kun je doen? Geef nieuwe medewerkers vanaf het begin ruimte om mee te denken. Betrek ze bij keuzes, vraag naar hun ideeën en geef ze geleidelijk meer verantwoordelijkheid. Autonomie betekent niet dat je iemand direct in het diepe gooit, maar dat je vertrouwen geeft binnen duidelijke kaders.

2. Wel welkom, maar geen onderdeel van het team (binding)

Een bos bloemen, een welkomstlunch en een rondleiding. Een goede eerste indruk is belangrijk. Maar daarmee voelt iemand zich nog niet automatisch onderdeel van het team.

Binding ontstaat juist in de weken daarna. Door collega’s die interesse tonen, een leidinggevende die regelmatig contact zoekt en het gevoel dat je erbij hoort.

Wanneer die aandacht na de eerste week verdwijnt, kan een nieuwe medewerker zich alsnog verloren voelen.

Wat kun je doen? Zorg dat verbinding een vast onderdeel is van de onboarding. Koppel nieuwe medewerkers aan een buddy, organiseer kennismakingen en maak ruimte voor informele contactmomenten. Want je verbonden voelen met collega’s is minstens zo belangrijk als weten hoe de systemen werken.

3. Onvoldoende begeleiding of uitdaging (competentie)

Nieuwe medewerkers willen het gevoel hebben dat ze ergens goed in worden. Dat ze vooruitgang boeken, hun talenten benutten en steeds zelfstandiger kunnen werken.

Maar wanneer verwachtingen onduidelijk zijn, begeleiding ontbreekt of iemand direct in het diepe wordt gegooid, kan dat onzekerheid veroorzaken.

Andersom kan te weinig uitdaging ook voor frustratie zorgen.

Wat kun je doen? Bouw de onboarding stapsgewijs op. Zorg voor duidelijke doelen, voldoende begeleiding en regelmatige feedback. Geef medewerkers de kans om nieuwe vaardigheden te ontwikkelen en successen te ervaren.

4. De praktijk blijkt anders dan beloofd (rechtvaardigheid)

Tijdens sollicitatiegesprekken wordt veel gesproken over de functie, organisatiecultuur en ontwikkelmogelijkheden. Maar wat als die beloftes niet overeenkomen met de dagelijkse praktijk?

Of als een nieuwe medewerker merkt dat afspraken niet worden nagekomen, beslissingen onduidelijk zijn of collega’s verschillend worden behandeld?

Dat kan het vertrouwen in de organisatie al vroeg beschadigen.

Wat kun je doen? Wees vanaf het eerste contact eerlijk over verwachtingen, verantwoordelijkheden en mogelijkheden. Kom afspraken na en zorg dat medewerkers zich gehoord en serieus genomen voelen.

Wacht niet tot het exitgesprek

Wat deze vier voorbeelden laten zien? Het vertrek van een medewerker draait lang niet altijd om salaris of arbeidsvoorwaarden. Ook de dagelijkse ervaringen op het werk spelen een belangrijke rol.

En juist daar ligt een kans voor HR en leidinggevenden.

Wacht daarom niet tot het einde van de proeftijd om te vragen hoe het gaat. Maak regelmatig tijd voor een kort gesprek. Bijvoorbeeld met vragen als:

  • Voel je je op je plek binnen het team?
  • Krijg je voldoende ruimte om zelf initiatief te nemen?
  • Heb je het gevoel dat je groeit in je functie?
  • Komen je verwachtingen overeen met de praktijk?

Door deze vragen te stellen, ontdek je eerder waar de motivatie onder druk staat. En belangrijker nog: je kunt er ook iets aan doen.

Maak van de eerste 100 dagen een sterke basis

Een goede onboarding stopt niet na de eerste werkweek. Het is een doorlopend proces waarin kennismaken, leren, verbinden en ontwikkelen samenkomen.

Bij Welder geloven we daarom dat medewerkers behouden begint bij motivatie. Door de vier psychologische basisbehoeften vanaf het begin centraal te stellen, leg je een belangrijke basis voor betrokken medewerkers die niet alleen goed starten, maar zich ook op de lange termijn willen blijven ontwikkelen.

Wil je zelf aan de slag met een sterk onboardingproces? Bekijk dan ons praktische onboardingplan voor de eerste 100 dagen.

Want nieuwe medewerkers aantrekken is één ding. Zorgen dat ze willen blijven, daar begint het pas echt.

Benieuwd hoe je met Welder medewerkers vanaf dag één kunt betrekken en motiveren? Ontdek onze digitale onboarding of plan een demo.