HRpraktijk

De Amerikaanse economen Hossain en List deden onderzoek naar het effect van variabele beloning onder 150 fabrieksarbeiders. Ze onderzochten of bonussen de productiviteit verhogen en in welke mate de context van de bonus van belang is.

Positief versus negatief

De werknemers werden in twee groepen verdeeld. Groep 1 kreeg bij een weekproductie boven een bepaalde grens een traditionele ‘positieve’ bonus. Groep 2 kreeg dezelfde bonus tegen dezelfde productiegrens, maar in een negatieve context. Zij ontvingen de bonus aan het begin van de week, maar moesten deze inleveren als de productiegrens niet behaald werd.

Voor beide groepen bleek de bonus te leiden tot een hogere productiviteit. Maar de  productiviteit van de negatief geprikkelde werknemers steeg zo’n procentpunt meer dan die van medewerkers met de positieve bonus.

Volgens het onderzoek stimuleert de dreiging van verlies werknemers meer dan de belofte van een extra beloning, zelfs als de uiteindelijke beloning in feite gelijk is. Dit sluit aan op eerdere economische experimenten die lieten zien dat mensen verlies erger vinden dan dat ze winst waarderen.